Geen enorme verbouwingen, maar wel aanpassingen die écht helpen

In het centrum van Vlaardingen, dat kwetsbaar is voor wateroverlast, woont Martha van der Zande in een benedenwoning uit de jaren dertig. In 2018 kreeg ze voor het eerst te maken met ernstige wateroverlast. “Ik hoorde opeens ‘blub, blub’ uit de badkamer. Dat was het rioolwater dat naar boven kwam. Ik dacht: ‘Wat overkomt me nu?’ Mijn buren hadden me al voor hevige regenval gewaarschuwd, maar ik nam het niet zo serieus. Tot het dus mijn eigen huis betrof.”

De gemeente ziet het probleem in Vlaardingen al langer: weinig groen, veel verharde grond en regen die niet makkelijk kan wegzakken. Daarom worden er verschillende maatregelen getroffen: van vergroening en waterberging tot rioolverbetering en een klimaatbestendige inrichting. Toch kunnen gemeente Vlaardingen en het Hoogheemraadschap van Delfland niet alle problemen voor zijn. Vooral op privéterrein ligt de verantwoordelijkheid bij bewoners.

Na de eerste keer wateroverlast begreep Martha dat ook zijzelf iets moest ondernemen. “Mijn tuin ligt hoger dan mijn woonkamer, dus waar moest ik beginnen? Via via hoorde ik over het project Tegelwippen. Ik dacht: dát kan ik prima zelf doen. De tegeltaxi kwam vervolgens alle tegels afvoeren. Daarnaast wil ik een houten schot plaatsen op het laagste punt van mijn tuin. Met zo’n barrière wil ik bij hevige regen voorkomen dat het water via de regenpijp van mijn buren mijn tuin en uiteindelijk mijn woonkamer instroomt. Geen enorme verbouwingen, maar wel aanpassingen die écht helpen.”

Daarnaast bleek uit onderzoek van het woonblok van Martha dat de ontluchtingsleiding van de riolering niet goed werkt. Bij oudere woningen komt dit vaker voor. De ontluchting is bijvoorbeeld verwijderd bij verbouwingen of werkt door ouderdom niet meer. Hierdoor kan ingesloten lucht bij hevige neerslag niet via het dak ontsnappen en komt deze via het toilet of doucheputje naar buiten, vaak met rioolwater mee. Deze ontluchting herstellen is daarom noodzakelijk om toekomstige overlast te voorkomen.

Inmiddels kampte Martha al drie keer met flinke wateroverlast. Haar zoektocht naar verdere verbeteringen zet dan ook door. “Binnenkort is er groot onderhoud via de VVE aan onze huizen en dan wil ik me goed hebben ingelezen. Wat zijn alle mogelijkheden en wat zijn de kosten? Bijvoorbeeld als het gaat om hemelwaterafkoppeling. Of een terugslagklep in het riool. Ik wil voorbereid zijn. En ik hoop dat meer mensen dat gevoel krijgen. Want wateroverlast is niet alleen ‘iets van anderen’.”

Tips voor andere bewoners in Delfland heeft ze zeker: “Vraag bij de gemeente na hoe het waterpeil bij jouw huis zit. Dan weet je hoe urgent aanpassingen zijn. En heb je tegels in je tuin? Vervang die zoveel mogelijk door groen of waterdoorlatende tegels. Lees je ook goed in over alle mogelijkheden. We moeten niet doen alsof er niks aan de hand is: hevige regenbuien zijn er altijd geweest, maar ze zijn nu plaatselijker en houden langer aan.”

Toch blijft ze positief. “Dat de gemeente Vlaardingen en het Hoogheemraadschap zélf ook maatregelen nemen, geeft me een veilig gevoel. We doen het samen.” Zo is de speeltuin in de buurt bewust in een afgegraven kuil aangelegd, zodat regenwater daar kan worden opgevangen en rustig kan wegstromen. Ook zijn er putterlagers geplaatst: speciale, verdiept aangelegde putten die tijdelijk regenwater opslaan om wateroverlast in de straat te voorkomen. Ook ziet Martha dat andere buurtbewoners stappen nemen. “Mijn buurvrouw heeft een luik bij de ingang dat ze openzet bij zware regen, zodat water onder de vloer kan wegstromen. Slim toch?”